Ese, kritikë dhe analiza mbi gjuhën, letërsinë dhe kulturën shqiptare.https://fjalaeshteart.al/sqhttps://fjalaeshteart.al/biblioteka-kombetare-e-shqiperise-106-vjet/https://fjalaeshteart.al/biblioteka-kombetare-e-shqiperise-106-vjet/E themeluar më 10 korrik 1920, Biblioteka Kombëtare e Shqipërisë mban mbi një milion njësi. Zjarri i vitit 2017 dhe përmbytja e vitit 2018 tregojnë se kujtesa e shkruar e vendit nuk ruhet vetvetiu.Fri, 16 Oct 2026 07:00:53 GMTEnri ZhulatiHistoriahttps://fjalaeshteart.al/bibliotekat-e-fshatit/https://fjalaeshteart.al/bibliotekat-e-fshatit/Flitet shpesh për Bibliotekën Kombëtare, rrallë për raftet e vogla nëpër fshatra. Një ese për bibliotekat që po zhduken bashkë me lexuesit e tyre, dhe për mungesën e të dhënave.Fri, 16 Oct 2026 04:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/cmimi-at-zef-pllumi-zija-cela-koka-mbi-katror/https://fjalaeshteart.al/cmimi-at-zef-pllumi-zija-cela-koka-mbi-katror/Në Lezhë, çmimi që mban emrin e françeskanit që kaloi 26 vjet në burgjet e diktaturës iu dha këtë pranverë Zija Çelës për romanin “Koka mbi katror”.Fri, 16 Oct 2026 01:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/cmimi-letrar-i-be-se-2026-kosova-ne-liste-shqiperia-jashte/https://fjalaeshteart.al/cmimi-letrar-i-be-se-2026-kosova-ne-liste-shqiperia-jashte/Arben Idrizi përfaqësoi Kosovën në listën e 14 autorëve të Çmimit të Letërsisë së BE-së 2026. Shqipëria mungonte, jo nga harresa, por për shkak të rotacionit. Çfarë na thotë kjo?Thu, 15 Oct 2026 22:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/diaspora-dhe-popullsia-rezidente/https://fjalaeshteart.al/diaspora-dhe-popullsia-rezidente/Një studiues pohon se në janar 2026 shqiptarët jashtë vendit e kaluan popullsinë rezidente. Çfarë thonë shifrat zyrtare, regjistrat e votimit dhe çfarë mbetet e pamatur.Thu, 15 Oct 2026 19:00:53 GMTEnri ZhulatiShoqëriahttps://fjalaeshteart.al/dokufest-25-prizreni-dhe-cereku-i-shekullit/https://fjalaeshteart.al/dokufest-25-prizreni-dhe-cereku-i-shekullit/Në gusht, DokuFest mbushi 25 edicione me 223 filma në shtatë kinema. Si e ndryshoi një festival dokumentarësh një qytet të vogël, dhe çfarë mëson prej tij pjesa tjetër e Kosovës e Shqipërisë?Thu, 15 Oct 2026 16:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/dritero-agolli-95-vjet-nga-lindja/https://fjalaeshteart.al/dritero-agolli-95-vjet-nga-lindja/Më 13 tetor u mbushën 95 vjet nga lindja e Dritëro Agollit. Si lexohet sot autori i “Shkëlqimit dhe rënies së shokut Zylo” nga një brez që socializmin nuk e njohu?Thu, 15 Oct 2026 13:00:53 GMTEnri ZhulatiHistoriahttps://fjalaeshteart.al/fabula-shqiptare/https://fjalaeshteart.al/fabula-shqiptare/Nga dorëshkrimet e Santorit dhe shqipërimet e Ezopit te Naimi e Çajupi: historia e pasur e fabulës në shqip dhe pyetja nëse kjo formë e vjetër ka ende vend sot.Thu, 15 Oct 2026 10:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/festivali-folklorik-gjirokaster-iso-polifonia-mes-festivaleve/https://fjalaeshteart.al/festivali-folklorik-gjirokaster-iso-polifonia-mes-festivaleve/Festivali Folklorik Kombëtar mbahet, në parim, çdo pesë vjet në kalanë e Gjirokastrës. Po në vitet mes edicioneve, kush e mban gjallë këngën me iso që UNESCO e shpalli trashëgimi të njerëzimit?Thu, 15 Oct 2026 07:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/himara-gjuha-identiteti-pakica/https://fjalaeshteart.al/himara-gjuha-identiteti-pakica/Himara flitet shpesh në Tiranë dhe në Athinë, por dëgjohet rrallë me zërin e vet. Një lexim i dygjuhësisë së saj, i çështjes së pronës dhe i qëndrimeve të shtetit shqiptar, të Greqisë dhe të banorëve.Thu, 15 Oct 2026 04:13:02 GMTEnri ZhulatiMendimehttps://fjalaeshteart.al/ismail-kadare-90-vjetori-cfare-mbetet/https://fjalaeshteart.al/ismail-kadare-90-vjetori-cfare-mbetet/Nëntë muaj pas 90-vjetorit të lindjes së Kadaresë, mbetet për t’u parë nëse kremtimet do të kthehen në lexim, studim dhe institucione të qëndrueshme.Thu, 15 Oct 2026 04:00:53 GMTEnri ZhulatiMendimehttps://fjalaeshteart.al/lea-ypi-indignity-gjyshja-nga-selaniku/https://fjalaeshteart.al/lea-ypi-indignity-gjyshja-nga-selaniku/“Indignity”, libri i dytë i Lea Ypit, nis nga një fotografi e vitit 1941, e publikuar në rrjet nga një i panjohur. Një vepër mbi dinjitetin, arkivat dhe pyetjen se kujt i përket kujtesa e një familjeje.Thu, 15 Oct 2026 01:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/kosova-pas-bllokimit-kurti-shiroka-pula/https://fjalaeshteart.al/kosova-pas-bllokimit-kurti-shiroka-pula/Kosova ka sërish qeveri dhe presidente. Por bllokimi që nisi në shkurt 2025 la gjurmë te kinematë, festivalet dhe fondet për kulturën. Çfarë humbi dhe çfarë duhet mbrojtur nga cikli politik.Wed, 14 Oct 2026 22:13:02 GMTEnri ZhulatiMendimehttps://fjalaeshteart.al/letersia-e-mergimit-ne-greqi/https://fjalaeshteart.al/letersia-e-mergimit-ne-greqi/Tri dekada e gjysmë pas kalimeve të para të kufirit, mërgimi në Greqi ka nxjerrë një letërsi që shkruan në dy gjuhë dhe u drejtohet dy publikëve.Wed, 14 Oct 2026 22:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/librat-per-femije-ne-shqip/https://fjalaeshteart.al/librat-per-femije-ne-shqip/Letërsia shqipe për fëmijë ka një traditë të gjatë, por tregu i sotëm i jep përparësi përkthimeve. Çfarë thonë botuesit, autorët dhe ilustruesit, e çfarë humbet.Wed, 14 Oct 2026 19:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/marreveshja-shqiperi-itali-gjader-shengjin/https://fjalaeshteart.al/marreveshja-shqiperi-itali-gjader-shengjin/Pothuajse tre vjet pas nënshkrimit, protokolli për qendrat italiane në Shqipëri mbetet i diskutueshëm. Faktet, vendimet gjyqësore dhe qëndrimet e palëve.Wed, 14 Oct 2026 16:00:53 GMTEnri ZhulatiShoqëriahttps://fjalaeshteart.al/permeti-dhe-grabova/https://fjalaeshteart.al/permeti-dhe-grabova/Në luginën e Vjosës, emrat e fshatrave jetojnë më gjatë se banorët e tyre. Një ese për Përmetin, Grabovën dhe atë që letërsia ruan kur shtëpitë mbyllen.Wed, 14 Oct 2026 13:00:53 GMTEnri ZhulatiShoqëriahttps://fjalaeshteart.al/liria-e-shtypit-dhe-media-kulturore/https://fjalaeshteart.al/liria-e-shtypit-dhe-media-kulturore/Shqipëria zbriti tre vende në Indeksin Botëror të Lirisë së Shtypit 2026. Debati u përqendrua te lajmet politike; ky shkrim e lexon renditjen nga faqja e kulturës dhe e kritikës letrare.Wed, 14 Oct 2026 10:13:02 GMTEnri ZhulatiMendimehttps://fjalaeshteart.al/poeti-laureat-institucion-i-ri-debat-i-vjeter/https://fjalaeshteart.al/poeti-laureat-institucion-i-ri-debat-i-vjeter/Pesë vjet dhe tre emërime më pas, titulli që Qendra Kombëtare e Librit dhe Leximit i dha poezisë shqipe rihap gjithnjë të njëjtën pyetje: kush gjykon dhe me çfarë kriteri?Wed, 14 Oct 2026 10:00:53 GMTEnri ZhulatiMendimehttps://fjalaeshteart.al/shqiperia-be-gjuha-e-negociatave/https://fjalaeshteart.al/shqiperia-be-gjuha-e-negociatave/Katër kapituj të mbyllur përkohësisht, mes tyre ai i arsimit dhe kulturës. Si po ndikon procesi i anëtarësimit në gjuhën publike shqipe dhe çfarë thonë palët.Wed, 14 Oct 2026 07:00:53 GMTEnri ZhulatiShoqëriahttps://fjalaeshteart.al/shqipja-ne-diaspore-nje-femije-ne-njezet/https://fjalaeshteart.al/shqipja-ne-diaspore-nje-femije-ne-njezet/Sipas Qendrës së Botimeve për Diasporën, vetëm rreth 30 mijë nga 400 mijë fëmijë shqiptarë jashtë vendit ndjekin mësimin e shqipes. Programi “Mësues për Greqinë” është një fillim, jo një përgjigje.Wed, 14 Oct 2026 04:00:53 GMTEnri ZhulatiShoqëriahttps://fjalaeshteart.al/teatri-i-ri-kombetar-gjashte-vjet-pas-shembjes/https://fjalaeshteart.al/teatri-i-ri-kombetar-gjashte-vjet-pas-shembjes/Godina e Teatrit Kombëtar u shemb më 17 maj 2020. Afatet për teatrin e ri kanë rrëshqitur nga viti 2023 në vitin 2025 e më tej. Çfarë zëvendëson, në fund, një ndërtesë e re?Wed, 14 Oct 2026 01:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/tiff-2026-humanography-festivali-i-filmit-tirane/https://fjalaeshteart.al/tiff-2026-humanography-festivali-i-filmit-tirane/Edicioni i 24-t i Festivalit Ndërkombëtar të Filmit në Tiranë, 21–27 shtator, vuri në qendër rrëfimet njerëzore, nga Nënë Tereza e Teona Strugar Mitevskës te “Mimoza Llastica” e restauruar.Tue, 13 Oct 2026 22:00:53 GMTEnri ZhulatiKulturëhttps://fjalaeshteart.al/trashegimia-arbereshe-moti-i-madh-dhe-unesco/https://fjalaeshteart.al/trashegimia-arbereshe-moti-i-madh-dhe-unesco/Kandidatura e riteve arbëreshe të pranverës për UNESCO dhe premtimet e Tiranës për një muze e bashkëpunim të ri ngrenë një pyetje: çfarë do të thotë të ruash një gjuhë që jeton jashtë shtetit tënd?Tue, 13 Oct 2026 19:00:53 GMTEnri ZhulatiShoqëriahttps://fjalaeshteart.al/vetingu-mbyllet-cfare-mbetet-nga-reforma/https://fjalaeshteart.al/vetingu-mbyllet-cfare-mbetet-nga-reforma/Në qershor 2026 Kolegji i Posaçëm i Apelimit mbylli rivlerësimin e gjyqtarëve dhe prokurorëve brenda afatit kushtetues. Çfarë la pas një dekadë vetingu, në institucione dhe në gjuhën e përditshme.Tue, 13 Oct 2026 07:13:02 GMTEnri ZhulatiMendimehttps://fjalaeshteart.al/popullore-te-dha-voten-ti-cfare-i-dhe/https://fjalaeshteart.al/popullore-te-dha-voten-ti-cfare-i-dhe/Ese politike që kritikon udhëheqjen shqiptare për dështimet ndaj qytetarëve dhe kërkon një kufizim kushtetues të mandateve të kryeministrit.Fri, 19 Jun 2026 09:00:00 GMTPilo ZybaMendimehttps://fjalaeshteart.al/karafilushi-doktori-dhe-alarmi-i-kuq-i-londres/https://fjalaeshteart.al/karafilushi-doktori-dhe-alarmi-i-kuq-i-londres/Tregim humoristik për përplasjet e një emigranti ballkanas me sistemin shëndetësor britanik, nisur nga një thirrje te mjeku i familjes.Sun, 24 May 2026 09:00:00 GMTPilo ZybaTregimehttps://fjalaeshteart.al/plazh-ne-te-thate/https://fjalaeshteart.al/plazh-ne-te-thate/Tregim humoristik për një emigrant shqiptar që provon të bëjë banjë dielli në një park londinez, mes shikimesh kurioze dhe moti anglez.Fri, 22 May 2026 09:00:00 GMTPilo ZybaTregimehttps://fjalaeshteart.al/rilidhja-e-shkrimtareve-si-pordhet-e-gomareve/https://fjalaeshteart.al/rilidhja-e-shkrimtareve-si-pordhet-e-gomareve/Fejton satirik mbi përpjekjet për të ringjallur Lidhjen e Shkrimtarëve të Shqipërisë, duke argumentuar se letërsia e vërtetë jeton pavarësisht institucioneve.Tue, 19 May 2026 09:00:00 GMTPilo ZybaMendimehttps://fjalaeshteart.al/kartvizita-e-burgut-313/https://fjalaeshteart.al/kartvizita-e-burgut-313/Tregim i jetuar për një vizitë te një shok fëmijërie i bërë drejtor burgu, me një shaka për identitetin që ngatërron një kamariere.Sat, 16 May 2026 09:00:00 GMTPilo ZybaTregime